“Phần tự luận không phải là thách thức mà là cơ hội”

"Phần tự luận không phải là thách thức mà là cơ hội"

 

Sau chương trình Trò hỏi – thầy đáp: "Phương pháp làm phần tự luận trong đề thi Tiếng Anh", cô Nguyệt Ca tổng hợp lại một số chủ đề để tư vấn, tháo gỡ khó khăn nhằm giúp học sinh tự tin trước kỳ thi THPT quốc gia. 

MỘT SỐ THẮC MẮC THƯỜNG GẶP
 

Thưa cô, liệu phần tự luận của kì thi quốc gia có đòi hỏi HS cần nhiều kiến thức xã hội để áp dụng vào bài làm của mình không? Bên cạnh đó, việc chấm điểm dựa trên các yếu tố chủ chốt nào?
– Và thực sự, làm thể nào để làm tốt phần này? (Học sinh: Quỳnh Mai). 

Cô ơi phần viết luận nên tập trung vào những đề tài gì ạ? Em cảm ơn cô (Học sinh: Nguyễn Thị Mai Hiên). 

Phương pháp nào để có thể ôn tập phần viết đoạn văn trong đề thi Tiếng Anh ngay từ bây giờ ạ? Và cần ôn những dạng như thế nào ạ? (Học sinh: Trần Nguyễn Hồng Nhung). 

Cô ơi, viết luận thì mình làm thế nào để có thật nhiều ý nhưng vẫn đảm bảo câu văn vẫn mạch lạc, không rối, đúng ngữ pháp? Viết như thế nào mới được điểm cao, đúng yêu cầu và để bài được hay? Và cô có mở khóa vừa ôn trắc nghiệm vừa ôn luận không? (Học sinh: Thái Thể Ngọc).

Em xin được hỏi là trong kì thi THPT QG lần này có thêm phần viết luận, vậy hocmai.vn có khóa học nào bồi dưỡng thêm phần này cho chúng em không?
Em xin cảm ơn. (Học sinh: Nguyễn Mạnh Trí). 

Em bị mất gốc tiếng anh và phải đến năm lớp 12 e mới bắt đầu học tiếng anh luôn vào chương trinh tiếng anh 12. Do vậy mà kiến thức viết câu sắp xếp câu hoàn chỉnh e hoàn toàn không có kiến thức căn bẳn nào. Cho nên e muốn hỏi rằng với 4 tháng cuối làm thế nào để e có thể viết được 1 câu đơn giản và dần dần viết dược 1 đoạn văn căn bản đủ trình độ để đạt được 50% trong phần thi tự luận ạ. Em rất mong nghe được lời giải đáp phù hợp từ cô. (Học sinh: Trần Mỹ Hạnh).
 

Cô Nguyệt Ca:

 
nguyet ca Các em thân yêu!

Trước khi đưa ra lời khuyên, cô chia sẻ một chút về vấn đề có thêm phần tự luận trong đề thi THPT quốc gia môn Tiếng Anh. Các em hình dung thế này nhé, Bộ GD-ĐT đang thực hiện một cuộc cách mạng đổi mới thi cử, từ đó đổi mới cách dạy và học trong nhà trường. Vì thế, Bộ GD-ĐT chắc chắn sẽ không tiến hành cuộc cách mạng khiến "nhân dân" của mình "thiệt mạng", phải không nào ^.^

Về hình thức, có thể các em sẽ cảm thấy kỳ thi năm nay quá nhiều thay đổi nên rất hoang mang và lo lắng. Tuy nhiên, xét đến cùng, thay đổi hình thức thi sẽ không đem đến cho các em khó khăn hay trở ngại trong học tập và thi cử. Việc có thêm phần tự luận trong đề thi Tiếng Anh cũng như thế. Chưa kể đến, đây lại là một lợi thế mà các em cần tận dụng. Vì sao lại là lợi thế, cô trò mình sẽ từ từ trao đổi ở phần sau nhé.

Thứ nhất, phần tự luận trong đề thi sẽ ra ở dạng bài nào?

Phần tự luận có thể sẽ xuất hiện ở 3 dạng bài: viết đoạn văn, điền từ vào chỗ trống hoặc viết lại câu. Tuy nhiên, theo đánh giá của cô cũng như phát biểu của bác Nguyễn Vinh Hiển (Thứ trưởng Bộ GD-ĐT) thì phần tự luận nhiều khả năng sẽ yêu cầu viết đoạn văn. Điều này kế thừa đề thi tốt nghiệp THPT năm 2014. Tuy nhiên, theo đánh giá của cô, phần tự luận sẽ không chiếm đến 2,5 điểm như đề thi tốt nghiệp năm 2014. Thông tin chính thức, cô trò mình cùng "lót dép" chờ đợi quyết định chính thức của Bộ GD-ĐT nhé!

Thứ hai, phần viết đoạn văn sẽ vào chủ đề nào?

Như cô đã chia sẻ, mức độ câu hỏi tự luận sẽ không quá khó hay đánh đố học sinh, vì thế, các chủ đề xuất hiện trong phần tự luận sẽ là những chủ đề quen thuộc, gắn bó mật thiết với cuộc sống xung quanh của em và nhất định sẽ không phải là chủ đề quá khó như yêu cầu viết về một giai đoạn lịch sử, một danh nhân mà các em chưa hề biết. Ngược lại, chủ đề được khai thác sẽ là những chủ đề quen thuộc, đảm bảo tạo ra "đất" để các em thể hiện cá tính của mình. Các chủ đề này nhiều khả năng là những chủ đề đơn giản đã được khai thác ở bài đọc trong SGK. 

Các chủ đề có thể kể đến như: 
– Con người: sở thích của bản thân, người yêu thương nhất trong gia đình, người bạn mà bạn yêu quý nhất, thần tượng… 
– Giáo dục: môn học yêu thích, người thầy mà bạn ngưỡng mộ…
– Thể thao: môn thể thao yêu thích…;
– Du lịch: địa điểm du lịch mà bạn yêu thích…
– Công việc: ước mơ của bạn, người bạn muốn trở thành trong tương lai….

Thứ ba, phần viết luận có yêu cầu am hiểu kiến thức xã hội không?

Nhiều em cho rằng, phần viết luận sẽ tương tự như phần Nghị luận xã hội ở đề thi môn Ngữ văn và thường yêu cầu cần phải am hiểu kiến thức xã hội. Trước tiên, cô khẳng định, việc am hiểu kiến thức xã hội giúp bài viết luận của em bộc lộ được tính cách, khả năng tư duy, đánh giá của em với vấn đề được đưa ra từ đó giúp em bộc lộ cái "tôi" và ghi điểm với giảm khảo – điều mà hình thức thi trắc nghiệm không bao giờ có. Đây cũng là lí do cô nói, phần viết luận sẽ là lợi thế của các em. 

Tuy nhiên, mức độ yêu cầu am hiểu xã hội ở bài viết luận môn Tiếng Anh sẽ không cao như bài Nghị luận xã hội trong đề thi môn Ngữ văn. Một mặt, bởi vì bài luận chỉ khoảng 80 chữ nên nhiệm vụ chính của em làm rõ chủ đề đưa ra ở đề bài. Mặc khác, những chủ đề đưa ra trong phần viết tự luận sẽ rất gần gũi, nên việc am hiểu kiến thức xã hội không phải là yếu tố quyết định. 

Vì thế, em không cần quá lo lắng về điều này. 

Thứ tư, làm sao đề làm tốt được phần này?

Để viết được một đoạn văn (paragraph), trước tiên các em cần hiểu rõ bố cục và cách sắp xếp chi tiết trong một đoạn văn chứ không thể "nghĩ sao viết vậy" như một số học sinh thường làm.

* Cấu trúc & cách triển khai một đoạn văn viết bằng tiếng Anh

Thông thường một đoạn văn viết bằng tiếng Anh có độ dài dao động trong khoảng 80 đến 150 từ (words). Trong một đoạn văn chuẩn thường phải có câu chủ đề (topic sentence). Trong câu chủ đề phải có hai phần: chủ đề (topic) và ý chính (controlling idea).

Thông thường câu chủ đề là câu mở đầu đoạn văn. Mặc dù trong cách viết tiếng Anh, câu chủ đề còn có thể có các vị trí khác trong đoạn văn, nhưng để an toàn và không tự làm khó mình, khi thi các em nên sử dung cách viết với câu chủ đề là câu đầu tiên.

Khi đã có câu chủ đề, ta phải tìm ý để có thể triển khai ý chính. Việc tìm ý không quá phức tạp. Thí sinh chỉ cần tự đặt ra những câu hỏi liên quan đến câu chủ đề sau đó tự trả lời chúng. Những câu hỏi này thường bắt đầu bằng các từ nghi vấn (question words) như What, When, Where, Why, How.

* Cách sắp xếp supporting sentences trong một đoạn văn

Tùy theo đề bài, người viết có thể sắp xếp supporing sentences theo 1 trong các trật tự dưới đây. Đây cũng là cách định hướng đề bài viết luận đủ ý, mạch lạc và không bị rối. Nói chung là để bài viết luận lô gic và khoa học. 

1/ Từ các chi tiết quan trọng nhất đến ít quan trọng nhất.
2/ Từ các chi tiết ít quan trọng nhất đến chi tiết quan trọng nhất (ngược với cách 1).
3/ Theo trật tự thời gian (cái gì xảy ra trước kể trước, cái gì xảy ra sau kể sau).
4/ Theo trình tự của công việc phải làm (ví dụ như bạn đang hướng dẫn người khác nấu cơm thì bạn sẽ chỉ họ làm theo các bước: Thứ nhất, lấy gạo bỏ vào nồi. Thứ hai, vo gạo. Thứ ba, bỏ nồi vào nồi cơm điện (nếu nấu bằng nồi cơm điện). Thứ tư, cắm phích vào ổ điện. Thứ năm, bật công tắc nấu. Cuối cùng, chờ khoảng 20 đến 25 phút thì cơm chín.
5/ Theo trình tự không gian. Thường trật tự này chỉ được áp dụng trong một đoạn văn tả quang cảnh/nơi chốn. Ví dụ như đề bài yêu cầu bạn tả góc học tập của mình.

Các em có thể tham khảo cách làm phần viết đoạn văn đạt điểm cao tại đây nhé!

Thứ 5, trong khóa PEN-C và PEN-I của cô có bổ sung phần này không ạ?

Sau khi Bộ GD-ĐT đưa ra quyết định chính thức, chắc chắn cô sẽ bổ sung thêm phần này trong khóa học của mình tại Hocmai.vn. Ngoài ra, cô cũng "bonus" thêm rất nhiều tài liệu để các em thỏa sức và yên tâm dù hình thức thi như thế nào.

Cô cũng nhấn mạnh, hãy dẹp bỏ suy nghĩ: "Bây giờ mới ôn tự luận thì biết làm thế nào?" vì chỉ cần 1 tháng là các em có thể làm tốt yêu cầu này. 
 

Cô có thể chia sẻ cho em chút kinh nghiệm làm bài đọc hiểu và điền từ không ạ? (Học sinh: Lương Thùy Dung). 

Cô Nguyệt Ca: 

Về cơ bản, có 2 chiến thuật để giúp các em trong phần đọc – hiểu:

Thứ nhất, đọc các câu hỏi trước để nắm được các thông tin cần tìm. Khi đã hiểu các câu hỏi các em cũng lướt nhanh các phương án lựa chọn, bởi trong số đó có thông tin đúng. Điều này sẽ giúp các em nhận biết dễ hơn khi bắt đầu đọc. 

Thứ hai, các em đọc kỹ mỗi câu mở đoạn, bởi đoạn văn luôn mở đầu bằng một câu mang ý lớn, và các câu tiếp theo nhằm giải thích cho ý lớn đó. Khi các em đọc xong một đoạn văn, trước khi chuyển sang đoạn tiếp, các em cố gắng tóm tắt trong đầu đoạn văn mới đọc chỉ bằng một câu, như vậy các em sẽ theo dõi được trình tự xuất hiện và quan hệ logic giữa các thông tin chính trong bài.

Thực ra, trong bài đọc không phải tất thảy đều là từ mới và em phải học hết tất thảy số đó! Nếu lược bỏ hết những từ ngữ chuyên môn trong mỗi bài đọc, phần còn lại cũng chỉ là những từ ngữ không quá xa lạ, và những quan hệ ngữ nghĩa không phải là phức tạp. Vì vậy, thay vì lo lắng vì không hiểu từ, các em cố đọc xuyên qua những từ mới để nắm được quan hệ ngữ nghĩa dựa trên những phần mà các em hiểu. Bằng cách lắp ráp những gì các em thực sự hiểu, các em sẽ đủ thông tin để trả lời các câu hỏi.

Khi các em bị tắc ở một đoạn văn, thường thì nếu các em cứ tiếp tục đọc thì các em sẽ hiểu những gì được viết trước đó. Giống như xem phim vậy, có những cảnh phim rất khó hiểu, nhưng xem tiếp thì các em sẽ nhớ lại và hiểu ra cảnh trước đó.

Còn khi bằng mọi phương pháp mà các em vẫn cảm thấy bị tắc, các em chuyển ngay sang phần khác và quay lại phần đọc khi đầu óc đã tỉnh táo và bình tĩnh trở lại.

Các em trả lời xong các câu hỏi, em phải luôn quay lại đọc toàn bộ bài đọc đó trong trạng thái đã hiểu hết bài đọc đó.
 

Cô cho em hỏi là em dự định thi được 7-8 điểm vào kì thi lần này, nhưng hiện giờ khi giải đề em vẫn sai tầm 30-40 câu, số điểm dao động luôn từ 5-6đ, cô có thể giúp em xác định được phương pháp học trong vòng 3 tháng tới được không ạ. Chẳng hạn như nên tập trung vào các phần nào, phân bố thời gian ôn tập ra sao, bí quyết làm bài trắc nghiệm như thế nào để trong vòng 3 tháng tới điểm số của em có thể được cải thiện đến đúng mục tiêu đề ra. Em rất lo phần từ vựng cô ạ vì từ vựng em rất yếu đa số các câu sai cũng rơi vào phần này ạ, phần điền từ, đọc hiểu nữa cô. Em mong nhận được giải đáp sớm nhất từ cô, em cảm ơn cô rất nhiều ạ? (Học sinh: Hà Đức Hiển). 

Dạ cho em hỏi nếu ở mức học trung bình-khá thì từ giờ đến ngày thi tuyển sinh thì muốn được từ 6,5-7 điểm thì em phải học như thế nào. Bài tập như thế nào là phù hợp-tài liệu thì cần ôn và làm bài tập như thế nào để đạt hiểu quả nhất. (Học sinh: Phạm Văn Hưng). 

Em chào cô, em là Phan Trung Tưởng, em có một số băn khoăn muốn hỏi cô ạ. Em muốn hỏi, để có thể đạt điểm 7 trở lên trong kì thi quốc gia sắp tới thì em phải học nhửng gì ạ?, vì em là thí sinh thi lại nên kiến thức rơi rụng cũng khá nhiều, trong khoảng thời gian còn hơn 3 tháng nữa, thì em cần phải tập trung ôn luyện ở những phần nào để có thể đạt được kết quả tốt nhất ạ?. ở phần viết trong đề thi em cần phải lưu ý gì? và cách viết ở phần này làm thế nào để em không bị nhầm lẫn và đạt điểm tối đa ạ? em cảm ơn cô rất nhiều, em mong sẽ sơm nhận được lời giải đáp của cô, đậy là địa chỉ mail của em : phantrungtuong95@gmail.com
Chúc cô gặp nhiều may mắn, luôn thành công trong cuộc sống và công việc, chúc cô có tuần làm việc vui vẻ. (Học sinh: Phan Trung Tưởng). 
 

Cô Nguyệt Ca: 

Để đạt được mục tiêu 6 – 8 điểm, em nhớ lưu ý tập trung vào những nội dung kiến thức sau: 

– Chuyên đề Ngữ âm (phát âm – trọng âm): Chuyên đề này thường chiếm 5 câu ở mức độ dễ trong đề thi. Các em nên chú trọng nắm vững cách xác định trọng âm, trường độ âm, cách phát âm của từ. 
– Chuyên đề Từ: Ở chuyên đề này, ngoài nắm vững loại từ, em cần tập trung học cách thành lập từ, từ đồng nghĩa/trái nghĩa, collocations, phrasal verbs, tiền tố/hậu tố, giới từ, liên từ…).
– Chuyên đề Câu & Mệnh đề: Ở chuyên đề này, em tập trung học các kiểu câu so sánh, câu bị động, câu trực tiếp/gián tiếp, mệnh đề quan hệ, câu điều kiện, câu hỏi đuôi, câu giả định, câu đảo ngữ…).
– Chuyên đề Động từ và các thì (động từ khuyết thiếu, V-ing/to V, các thì, sự hòa hợp giữa chủ ngữ và động từ).
– Từ vựng: hệ thống từ vựng cơ bản và nâng cao SGK phổ thông lớp 10,11,12. Từ vựng là kiến thức nền tảng mà dù ở lực học nào em cũng cần trang bị thật vững. 
– Với mục tiêu 6 – 8 điểm, em nên lưu ý phần tự luận (yêu cầu viết đoạn văn). 
Theo đánh giá của cô, phần tự luận không những không khó mà trái lại là cơ hội em. Bởi vì các chủ đề của dạng bài viết đoạn văn không có nhiều, xoay quanh cuộc sống thường ngày của em với những yêu cầu đơn giản. Với lực học của em, chỉ cần 1 tháng ôn tập phần này là em có thể dễ dàng lấy trọn điểm. Hơn nữa, kể cả không hoàn thành trọn vẹn đoạn văn em vẫn được tính điểm.

Em có thể tham khảo phương pháp học để được khoảng 7 điểm tại đây nhé.

Tiếp tục cập nhật…

Share this post:

Recent Posts

Leave a Comment